TATLI SU LEVREĞİ
Sevgili
amatörler, ilk önce Tatlı Su Levreği'nin biyolojik özelliklerini
tanıyalım. Percidae ailesine mensup olan bu balığın temel adı" European
Perch" olarak geçmektedir.
Sığ yerlerde kalabalık gezmeyi severler.
Açgözlüdürler ama her şeyi ısırmazlar. Sırttan karna doğru 5-9 adet
siyah renkte bantlar iner, ağzı dişli, vücudu geniş, yeşilimsi; alt
yüzgeçleri ise kırmızı renktedir.
Sırttaki yüzgeçleri sayesinde
kolayca tanınırlar. Sırt yüzgeçleri zehirli değildir, ancak battığında
can yakar. Balığı tuttuktan sonra elinize almak istediğiniz bu sivri
yüzgeçleri ters gelecek şekilde tutun.
Levrekler, diğer balık türleriyle, plankton ve larva rekabetinin olduğu sularda geniş sürüler oluşturabilirler.
En fazla 50 cm. ve 4,5-5 kg.'a kadar büyüdükleri ve 22 yıl yaşadıkları gözlemlenmiştir. (Kaynak:
www.fishbase.org)
Ortalama
boyları 15-25 cm.dir ve gerçekten büyük bir levrek 1 kg. civarındadır.
2 kg.dan ağır balıklar istisnadır. Levreğin boyutu büyüdükçe sürüler
giderek küçülür. Büyüyen Levrek daha çok yalnız olur ve avlanma
şekilleri daha çok Turna balığınınki gibidir. Boyutunu bir kenara
bırakırsak balıkçılar arasında yemek için 1. sınıf bir balık olarak
bilinirler.
Yaşamlarının ilk yılında çoğunlukla plankton, böcek ve
böcek larvalarıyla beslenirler. Fakat çok kısa bir süre sonra başka
yemlik balıklarla beslenmeye başlarlar. Bu arada toprak solucanına
"Hayır" diyeceklerini hiç zannetmiyorum.
Hava, Levreğin ısırmasında
çok büyük rol oynar. Levrekler havadaki değişime duyarlı olan hava
kesecikle-rine sahiptir. Havanın basıncı aşağıya ya da yukarıya
değiştiği zaman balık kendisini ''deniz tutmuş'' gibi hisseder ve
kendini yeniden ayarlama dönemine girer.
BAHARDA: Levrekler baharda buzların kalktığı ve su sıcaklığının 7-8
derece olduğu zamanlarda yumurtlamaya başlar. Yumurtladıktan sonra,
yumurtladıkları yerlerin yakınlarındaki biraz daha derince sulara
yüzerler. Buralar daha iyi beslenebilecekleri ılık sulardır. Bundan
dolayı baharda avlanma, yumurtlama bölgesinde veya etrafında olur.
Bahar
süresince Levreğin ısırma dönemi havaya çok bağlıdır. Açık ve güneşli
ılık hava tercih edilmelidir; böylece bütün gün boyunca
avlana-bilirsiniz.
LEVREK AVCILIĞI İÇİN EN UYGUN ZAMAN YAZDIR
Levrek
avcılığının bu kadar yaygın olmasının bir sebebi de yaz mevsiminin
güzel havasının iyi ve zevkli bir avlanma için en iyi zaman olmasıdır.
Yaz
boyunca Levreği bulabileceğiniz yerler; küçük taşlık, kayalık, sualtı
bitkileri ve dökülen ağaç yapraklarının bulunduğu tortulu yerlerdir.
Isının yüksek olduğu ve güneş ışığının en kuvvetli olduğu gün ortasında Levrek kıyıdan biraz uzaklaşır.
Levreğin beslendiği balıklar, gün boyunca sürüler halinde dolaşır.
Fakat
sabahları ve akşamları sürüler oluşması esnasında büyük karışıklık
olur. Levrek bundan faydalanır ve yalnız olan avı kolayca seçer.
Çok
sıcak günlerde balıklar daha serin olan açık sulara giderler. Çok geniş
alana dağılırlar ve bu yüzden yerlerini tespit etmek zor olabilir.
Fakat akşamları genellikle ısırma dönemleridir. Bu Levreğin avı olan
balıkların gıdaları olan böcek ve planktonları avlamak için düzgün
sürülerinin dağıldığı zamandır.
Levreği avlamanın iyi bir yolu da, avlanan bir levrekten ümitsizce kaçmaya çalışan su yüzüne zıplayan küçük balıklardır.
Avlanmaya
değecek diğer bir yer de Levreğin yaz ayları boyunca oldukça çok
bulunabileceği akarsuların göllere açılan ağızlarıdır.
Ay'ın Dolunay zamanlarında geceleri de avlanabilirsiniz.
SAZLIKLAR SARARDIĞINDA
Sonbahar
boyunca yapraklar dökülmeye başladığında ve sazlıklar sarardığında
Levrek yavaş yavaş daha derin sulara iner. Sonbahar yüzeydeki suyu
serinlettiğinden, derinlerde ılık su bulabilirler. Bazen sonbaharda
avlanma, yazın olduğundan daha iyi olabilir. Çünkü Levrekler kısıtlı
bir alanda toplanırlar. Ayrıca yaz mevsiminin iyi av kaynaklarından
dolayı beslenmiş ve şişmandırlar.
Sonbaharda durgun su tercih
edilmelidir. Levrek rüzgara karşı özel bir hassasiyete sahip değildir.
Fakat sonbahar fırtınaları suyu karıştırır ve bulandırır. Bu yüzden
fırtınalı günler boyunca ya da hemen sonrasında avlanmanızı tavsiye
etmem. Avlanmadan önce birkaç gün tortunun çökelmesi için bekleyin.
Yazın son günleri ılık hava Levreği kıyıya ve sığ sulara çekebilir.
Sonbahar
ayları boyunca Levrek avı için en iyi zamanlar illaki sabahları erken
saatler ya da akşamları değildir. Sabahlar ve öğleden sonraları en iyi
dönemleri olabilir.
Yılın hangi zamanı olursa olsun, Levrek avına
karar vermeden önce daima barometreye bakmalısınız. Yüksek basınç,
durgun su ve yükselen hava basıncı genellikle en iyi ve en verimli av
ortamıdır.

SALLANAN ŞAMANDIRA
Başlangıç
için genelde ucunda şamandıra olan bir kamış ve solucan kullanılır.
Bunun yanı sıra hafif makarada kullanabilirsiniz. Eğer daha büyük bir
balığın peşindeyseniz ya da daha uzağa ulaşmak istiyorsanız fırlatmalı
bir kamış tercih edilmelidir.
Eğer şamandıra balıkçılığı ile daha büyük balık avlamak istiyorsanız en iyi yöntem yem olarak gümüş balığı kullanmaktır.
Eğer solucan ve kurtçukla avlanacaksanız, yemi dibe yakın tutmanız gerekir. Çünkü Levrek avını dipte bekler.
Yem suda hareketsiz durmamalıdır, hareketli olmalıdır.
Suda
yemin hareketini engelliyeceğinden dolayı kıstırma kurşun ağırlığı
kancaya çok yakın yerleştirmeyin. Kancanın 20 cm. kadar üzeri
yeterlidir. Misinayı bir ya da iki kere çekmek solucanı daha cazip hale
getirecek ve Levrek tarafından daha kolay keşfedilmesini sağlayacaktır.
Daha derin sularda dip balıkçılığı tercih edilir ki bu bazen
kesinlikle gereklidir. Misinanızda ağırlık en uzak noktada olmalı,
kancalarınız bedene 15 cm. kadar uzakta köstek ile birleştirilmelidir.
Gezer
kurşunlu dip oltasında ise kurşununuzu kancanın 30-50 cm. üzerine
yerleştirin. Fırdöndü ile kancanızı bağlayın. Daha sonra kancayı yem
olarak kullanacağınız balığın ağzına veya sırtına takın. Bundan sonrası
büyük bir balığın yemi kapmasını bekleme mesafesidir.!

DOĞRU MALZEME
Birçok
balıkçı, amatör balıkçılık avına şamandıralı kamış oltayla başlar ancak
çok kısa bir süre sonra makaralı yem fırlatmalı oltaya döner.
Yem
fırlatmalı Levrek avında gereğinden büyük malzemenizin olmaması çok
önemlidir. Normalde 1.80-2 m.'lik bir kamış, (ki grafit olması tercih
edilmeli) küçük sabit bir fırlatma makarası 250-300 gr. ağırlığında,
birkaç bilyeli, long-cast (makine kafası geniş olan) yeterlidir.
Misina
mümkün olduğunca ince olmalıdır. 0.20-0.25 misina normaldir. Eğer
avlandığınız sular Turna bakımından zengin ise 0.30 misina ve çelik
beden kullanmanız için her türlü sebep mevcuttur. Ancak, çelik bedenin
dez-avantajı yemin hareketine engel olmasıdır. Bu sizin kendi başınıza
vermeniz gereken bir karardır. Ama unutmamalısınız ki Levrek için
kullanılan yapay yemlerin Turna için kullanılanlardan pek farkı yoktur
ve de Turnanın Levrek yemini ısırma riski çok büyüktür.

SPİNNER, KAŞIK, SAHTE BALIK YA DA JİG ?
Hangi yem kullanılmalı?
Bazı
durumlarda hangi yemle avlanacağınız konusu çok belirlidir. Her tip
yemin kendi çekiciliği vardır ve çok geniş türde yem olmasının da bir
anlamı bulunmaktadır.
Bundan dolayı av bayilerinde bulabileceğiniz her bir yapay yem ti-pine değinmek gerek.

SPİNNER, (DÖNENKAŞIK) NEŞE KAYNAĞI.!
Eğer
bir balıkçıdan Levrek için tek bir yem seçmesini isterseniz büyük
ihtimalle "Spinner'i" seçecektir. Meraklı ve kıskanç Levreği
kışkırtacak en etkili yem spinnerdir. Dönen kaşık ışık yansıdığında
parlar ve aynı zamanda dikkat çekmek için titreşimler yayar. Daha küçük
döner kaşıklar (3 numara ) ayrıca büyük balıkların da ısırıklarını
çekecek kabiliyettedirler.
İşe ne derinlikte avlanacağınıza karar
vermekle başlayın. Daha sonra dipte ya da yüzeyde hareket eden döner
kaşıklar seçebilirsiniz. Blue Fox, Super Vibrax ve Mepps Xtra Deep (3
no.) gibi tipik birer dipte.
Hareketli döner kaşıklar, derinlerde
Levrek avladığınızda mükemmeldirler. Diğer bir klasik de Mepps
Comet'dir. Diğerlerine göre daha yüzeyden gelir. En önemli avantajı
uzağa fırlatılması ve çok kuvvetli dönmesidir ki bu da yavaşça geri
çekebilirsiniz demektir. Bütün bu döner kaşıklar yem kutunuzda mutlaka
yer almalıdır. Tabii ki denemeye değecek başka döner kaşıklar da var.
Yapmanız gereken şey avlanma yerinize en uygun olan yemi deneyerek
tespit etmektir.
Bazı döner kaşıklara bir kurtçuk ya da solucan
takılır. Mepps Black furry, Combo Killer'ı mükemmel bir Levrek yemi
olarak düşünüyorum.
Temel bir kuralda döner kaşıkların rengini
seçerken, güneşli günlerde parlak renkli döner kaşıklar kullanmayı
unutmamaktır. Güneş ışığı kaşıkta parıldayacak ve cezb edici ışık
yansımaları yayacaktır.
Hava bulutlu ise suyun rengine uygun renkler
seçmelisiniz. Kaşık tercihen parlak ve açık renkte olmalıdır. Fakat
güneş parlamadığı için düz kaşıklardan aynı derecede cezb edici ışık
etkisi bekleyemezsiniz. Bazılarınıza garip gelebilir ama güneş batmaya
ve ışık yavaşça kaybolmaya başladığında koyu renkler daha çok işe
yarar. Çünkü suya karanlık çöker ve şimdi balık için ışık kaynağı
gökyüzüdür. Balık avlanırken yukarı doğru baktığında açık renkli yem
gökyüzüne karışır. Öte yandan koyu renkli bir yem gökyüzüne karşı bir
süliet halinde görülür. Hava kararırken koyu renkler kullanmak bütün
yem tiplerine uygulanabilir.

KAŞIK YEM
Kaşık
yem çoğunlukla Turna avcılığıyla ilişkilendirilir. Fakat Levrek için de
etkilidirler. Levrekler genelde kaşık yemleri de ısırırlar. Kaşık
yemlerin en büyük avantajı uzağa fırlatılabilmeleridir. Bu şekilde
Levrek avlarken daha büyük bir alanı tarayabilirsiniz. Parlak gümüş
renginde kaşıklar yaralı bir ava benzer. Bu da saldırgan Levreğin karşı
koymasının çok zor olduğu bir şeydir.
Levrek için kaşık yem söz
konusu olduğunda "Thunderbolt" gerçek bir klasiktir. Levreği, ısırmak
için tahrik eden, canlı geçişleri ile küçük ve etkili bir yemdir. Diğer
bir tavsiye de güneş henüz battığında ya da karanlıkta avlanmak için
koyu renk 7 gr.'lık Little Cleo'dur.
Kaşık yem ile avlanırken ve
oltayı çekerken aralıklarla durmak iyi bir fikirdir; kısmen değişik
derinliklerde avlanmanıza yardım eder, kısmen de Levreğin dikkatini
çeker, yeme ısırmasını sağlar. Fakat, bununla birlikte, yem durduğunda
ve dibe doğru süzülürken bir çok ısırığın geleceğine hazırlıklı ve
konsantre olduğunuzdan emin olun.

DAHA BÜYÜK BALIK İÇİN KÜÇÜK SAHTE BALIKLAR
Levrek
avlamak için sahte balık kullanmak birazcık abartı gibi görünebilir.
Fakat her Levrek avcısının yem kutusunda daima yeri vardır. Amatör
balık avcılığında çok önemli gelişmeler olduğundan beri hem Turna hem
de Levrek için sahte balık bolluğu bulabilirsiniz. Amatörler tarafından
Rapala diye adlandırılarak (ki bir çok marka ve çeşidi vardır.) Av
bayilerden satın alınan bu yemlerin Levrek avcılığında çok etkili
olduğu bilinmektedir. Canlı ve yaralı bir balığa benzetilen bu yemlerin
floating (çekince batan), sinking (batan), jointed (beli-kırık) gibi
çeşitleri vardır. Bu çeşitlerin 5-7,5 cm. uzunlukta olanları Levrek
avında idealdir. At-çek avında kullanabilir ve uzağa fırlatabilirsiniz.
Bu
sahte balığı kullanmanın bir şekli de yemleri motorlu bir tekne veya
botun arkasından çekmektir. Motorun sesi Levreğin dikkatini çekmeye
bile yarar. Çekince batan yemler (floating olanlar) çok yönlü bir
yemdir. Sahte yemi makaraya sardığınızda dibe batar, sarmayı
durdurduğunuzda da yukarıya doğru çıkar. Bu yemlerle sığ sularda
avlanmada çok pratiktirler. Yeminizin dibe değdiğini fark ettiğiniz
zaman geri çekmeyi durdurun, bırakın o kendisi yukarı çıksın. Sahte
balığın yamuk şekli Levreğin dikkatini çe-kerken böylece, siz de
çeşitli derinlikleri göz altında bulundurabilirsiniz.

JİG BALIKÇILIĞI
Jig
balıkçılığı Dünya balıkçıları arasında çok değişik şekilleri uygulanan
bir olaydır. Levrek yemleri arasında jig bence en başarılısıdır.
Bir jigin en yaygın tanımı şöyledir. ''Tepesinde ağırlığı olan kancaya bağlanmış silikon bir gövde.''
Silikon
gövde çok değişik şekillerde olabilir ama en çok bilineni "Curt tail /
Kıvırcık Kuyruk " ya da "Shad / Ringa Balığı" denilendir.
Bu slikon veya kauçuk gövdenin şekli amatör balıkçılar tarafından "sasi " olarak adlandırılır.
Jig
ile avcılık son on yılda yükselişe geçmiş bulunuyor. Ayrıca jig
göreceli olarak pahalı olmayan ve son derece etkili bir yemdir.
Kullanım teknikleri artmıştır ve jigin etkinliğini arttıracak bir çok
çeşit ve teknik gelişmiştir. 10 cm. uzunluğundaki sasinize 2-3/0
ölçüsünde kancada 5-10 gr. Ağırlık kurşunla en etkili olanlardır.
Şüphesiz
geleneksel jigle avlanmak da işe yarar. Belki de başlamak için en kolay
yöntem budur. Başlığın ağırlığı ne kadar uzağa ya da derine ulaşmak
istediğinize bakarak kararlaştırılır. Sasinin rengine de peşinde
olduğunuz balık karar verir, dolayısıyla işe yarayanı buluncaya kadar
değişik türler deneyin. Etkili renkler günden güne değişebilir. Fakat
beyaz, sarı ve kırmızı renkler birçok suda işe yarar.
Yemi geri
çekmenin birçok değişik yolları vardır. Oltanın ucunu düzenli olarak
kaldırarak jigin taban üzerinde sıçramasını sağlamalısınız.
Fakat
dikkatli olun, balık genellikle siz oltanın ucunu aşağı indirdiğinizde
ve jig dipte süzülürken vurur. Bu yemle teması kaybettiğiniz andır ve
beklemede olmanız çok önemlidir. Jig balıkçılığı gerçek bir
"konsantrasyon balıkçılığı" dır. Çekmelerdeki aralarla birlikte jigin
kendi hareketi balığın dikkatini çekmek için yeterlidir. Bu tekniğin
avantajı, oltanın ucunu suyun yüzeyinin hemen altında yukarıda bir
yerde tuttuğunuzdan dolayı yemle daha iyi bir kontak kurmanızdır.
Ayrıca yem durduğunda ya da batarken de balığın vurması olasıdır. Siz
ise sadece hafif bir toslama, titreme ya da misinada bir gerilme
hissedeceksiniz.
Su ılıkken ve balıklar daha hareketliyken yemi su
soğukken çektiğinizden daha hızlı çekmelisiniz. Bu şekilde Levreğin
vurduğunu hisset-meniz daha kolay olur. Soğukta Levrekler bu kadar
hareketli değildirler ve bu nedenle yemi mümkün olduğunca yavaş çekmek
önemlidir. Bu, hangi yemle avlandığınıza bakmaksızın bütün soğuk
sularda uygulanabilir.
"Kokulu sasiler", balıkların onları normal
yemleri tükürdükleri kadar hızlı tükürmemeleri bakımından büyük
avantaja sahiptirler. Bu da size kancayı tasmalamak için fazladan
bir-iki saniye verir. Aynı zamanda ilgisiz ve yavaş iken balığın
dikkatini çekme ve hareketlendirme kabiliyeti vardır.

BUĞULAMA, KIZARTMA, FÜME, IZGARA YA DA HİÇBİRŞEY..!
Sofraya
birkaç Levrek getirmek basit bir şey gibi görünebilir. Ama Levreği asla
hafife almamalısınız. Levreği yakalaması kolaydır. Ancak bilgi ve
sağduyu olmaksızın da imkansızdır. Her yerde bulunmazlar, ancak bir
balıkçının bilmesi gereken ilk şey nerede ve ne zaman bulunabileceğidir.
Eğer bulursanız yakalamanız imkansız değildir.
Alıntı: Amatör Olta Balıkçıları Eğitim ve Su Ürünleri Üretim Deneği